PBS: positive behavior support

 

 

 

PBS = Positive Behavior Support

Onze school heeft een doorgaande lijn voor gedrag ontwikkeld. We werken vanuit ze heldere gedragsverwachtingen. Leerlingen wordt geleerd wat van hen wordt verwacht en wat resprectvol gedrag is. Ouders worden geinformeerd via de mail, ouderavonden en elke jaar organiseert de school de Week van Respect. Kinderen zijn zelf verantwoordelijk voor hun gedrag. We vinden het belangrijk dat ze de juiste keuzes leren maken die goed zijn voor henzelf en de ander.

 

Wat is Schoolwide Positive Behavior Support (SWPBS)? Schoolwide PBS is een geïntegreerde, schoolbrede en preventieve aanpak, gericht op alle leerlingen. Doel van de methodiek is om een veilig en positief schoolklimaat te creëren dat alle leerlingen in staat stelt om optimaal te profiteren van het geboden onderwijs. Om dit te bereiken maakt PBS gebruik van een combinatie van ‘research based’ interventies en strategieën, gericht op het versterken van gewenst gedrag en op het voorkomen van probleemgedrag. De methodiek is in de Verenigde Staten en in Noorwegen wetenschappelijk onderzocht en heeft daar haar waarde in de praktijk ruimschoots bewezen.    Wanneer PBS op een school is geïmplementeerd, dan hebben de volwassen in en om de school op basis van gemeenschappelijk gedragen waarden hun gedragsverwachtingen geëxpliciteerd en op elkaar afgestemd. Deze gezamenlijke verwachtingen leren zij de leerlingen systematisch aan waardoor de leerlingen beter weten wat er in en om school van hen wordt verwacht en de kans dat zij zich hiernaar gedragen toeneemt. Er ontstaat een veilig, voorspelbaar klimaat waarin prosociaal en lerenbevorderend gedrag systematisch positief wordt bekrachtigd en ongewenst gedrag eenduidig wordt omgebogen.     

Voor verreweg de meeste leerlingen biedt deze sociale omgeving voldoende basis om zich goed te kunnen richten op de lesstof en goede vorderingen te maken. Voor de 20% leerlingen die meer nodig heeft om ditzelfde doel te bereiken, zijn er aanvullende interventies beschikbaar, op school en bij de ketenpartners in zorg. Hierbij zijn de lijnen kort en de interventies complementair aan de wijze waarop in en om school met de leerlingen wordt gewerkt. De ouders zijn partner in het expliciteren, aanleren en bekrachtigen van het gewenste gedrag. Bij de leerlingen die meer intensieve begeleiding nodig hebben, spelen ouders een centrale rol in deze begeleiding. Deze aanpak, zo blijkt in de VS en in  Noorwegen, leidt voor alle leerlingen tot meer effectieve leertijd, een grotere taakgerichtheid van de leerlingen en minder verstoringen in de klas, wat weer leidt tot betere leerprestaties.     

De kern van de PBS aanpak De volgende zes elementen vormen samen het hart van de PBS aanpak in Nederland.  

 1.  PBS staat voor een schoolbrede aanpak PBS-scholen werken met een geïntegreerde methodiek voor het stimuleren van gewenst gedrag op school en het creëren van een positief schoolklimaat. De vaste onderdelen van het programma richten zich steeds op drie niveaus: de hele school, de afzonderlijke groepen en de individuele leerlingen.  PBS is een methodiek met een overkoepelende functie. Algemeen bekende preventieprogramma’s en methoden met vergelijkbare uitgangspunten (zoals bijvoorbeeld  Taakspel, Kanjertraining,  de Vreedzame school en diverse Pestprogramma’s) passen naadloos in de aanpak. 

  2.   Preventie staat centraal  Scholen die aan de slag gaan met PBS voeren een preventief beleid binnen de school, gericht op het bevorderen van gewenst gedrag bij alle leerlingen. Daarnaast    richt de methodiek zich op de behoeften van individuele leerlingen, met als doel alle leerlingen optimaal te laten profiteren van het geboden onderwijs.  

 3. PBS-scholen maken gedragsverwachtingen concreet, leren gewenst gedrag aan en bekrachtigen dit gedrag systematisch - De school stelt haar basiswaarden vast en vertaalt deze naar concreet gedrag. - Gewenst gedrag wordt structureel aangeleerd, geoefend en herhaald. - Gewenst gedrag wordt systematisch bekrachtigd.  - Er zijn duidelijk omschreven consequenties die volgen op het overtreden van gedragsregels. 

4. De PBS-school stuurt op data over het gedrag van de leerlingen De school maakt actief gebruik van systematische gegevensverzameling. Om systematisch zicht en toezicht te houden op de ontwikkeling van leerlingen en vroegtijdig te kunnen ingrijpen bij problemen, hanteert de school o.a. incidentenregistratie. Ook gebruikt de school de gegevensverzameling om zicht te krijgen op het PBS-implementatieproces.  

 5. Er is sprake van partnerschap met ouders en samenwerking met de keten Het samenwerken met de ouders is een belangrijk onderdeel van de methodiek. De school ontwikkelt manieren om een positieve band met de ouders op te bouwen en met hen samen te werken vanuit gezamenlijke waarden en verwachtingen. Daarnaast richten PBS-scholen  zich op korte lijnen met de zorg op het moment dat specifieke hulp nodig is voor leerlingen. 

6. PBS wordt geborgd met een kwaliteitssysteem. Wanneer scholen werken met PBS, is er expliciete aandacht voor het borgen van de kwaliteit van de methodiek na implementatie. Hiertoe wordt een systeem voor certificering van scholen ontworpen.